TO KNOW WHAT YOU KNOW AND WHAT YOU DO NOT KNOW, THAT IS TRUE KNOWLEDGE

Marc Hutten [45]
Senior Investment Specialist

De weegschaal liegt toch niet?

De weegschaal liegt toch niet?

Ik ben de laatste weken druk aan het sporten. In 2016 wil ik nog graag een halve marathon lopen.
 
Ik doe nu hard mijn best om afgetraind aan de start te verschijnen. Maar dat is niet makkelijk in deze feestmaand, waarin de verleiding van pepernoten, kerstkransjes en oliebollen groot is. Iedere dag sta ik even op de weegschaal om te kijken of ik mijn ideale wedstrijdgewicht al heb bereikt. Maar na de “quick wins” in de eerste maanden, stokt het afvallen nu helaas een beetje; het zullen vast de chocoladeletters zijn.
 weegschaal.jpg

En nu begin ik mezelf wat voor de gek te houden. Het begon er mee dat ik in plaats van vóór het naar bed gaan, in de ochtend op de weegschaal ging staan. En nu heb ik gemerkt dat direct ná het sporten ook zo een halve kilo scheelt.
 
Kantelpunt
 
Dat gevoel van jezelf voor de gek houden had ik ook toen staatssecretaris Klijnsma zei dat “een aantal fondsen op het kantelpunt zit”. De dekkingsgraden van NL pensioenfonden kruipen de laatste tijd namelijk voorzichtig omhoog, je hoort overal een zucht van verlichting.
 
Als gevolg van de extreem lage rekenrente zaten tientallen pensioenfondsen nog maar een korte tijd geleden in de diepe gevarenzone. Veel Nederlanders dreigden per 1 april 2017 te worden gekort op hun pensioenuitkering.
 
Het beslissende meetmoment daarvoor is op 31 december 2016. Dan moeten hun dekkingsgraden boven het minimumniveau van de kritische dekkingsgraad van ongeveer 90 procent zitten. Is dat niet het geval, dan dreigt die verlaging. Klijnsma heeft wel aangegeven te willen kijken naar een uitsteltermijn, maar “dat te laten afhangen van de exacte situatie op 31 december".
 
Samen met de Nederlandse pensioenfondsen haalt zij opgelucht adem nu de dekkingsgraden  voorzichtig uit het dal omhoog krabbelen. Een deel van de sector spreekt zich uit dat in 2017 misschien toch geen afstempelingen nodig gaan zijn. “De kans op verlaging van pensioen is nog steeds aanwezig, maar als de hogere rente tot eind dit jaar beklijft, is dit niet langer nodig.” aldus het ABP, het  grootste pensioenfonds van Nederland. 
Ondanks de huidige hogere rente zijn er volgens de laatste berichten nog steeds 30 fondsen die, zonder een uitstel van hersteltermijn, zullen moeten gaan korten. Voor veel pensioenfondsen betekent dit dus nog een paar weekjes in spanning afwachten waar de renteteller precies staat tijdens de oliebollen.
 
’s Ochtends wegen …?
 
Aanleiding voor de voorzichtig optimistische geluiden uit de pensioensector zijn de opgelopen rente, die mede wordt toegeschreven aan de overwinning van de Amerikaanse presidentsverkiezingen door Trump.
 
Vanaf de zomer steeg de Nederlandse 10-jaarsrente van licht negatief naar 0,4 procent. In onderstaande grafiek ziet u dat in de blauwe lijn (linkeras).
Hoewel de stijging van de rente in historisch perspectief eigenlijk minimaal is, heeft deze er wel in geresulteerd dat de dekkingsgraad van een gemiddeld NL pensioenfonds met enkele procentpunten is gestegen.
 
grafiek_inflatie.png


Of in de avond…?
 
Alleen kijken naar de ontwikkeling van deze dekkingsgraad is echter een beperkte voorstelling van zaken. Wat gebeurt er namelijk ondertussen met de inflatieverwachtingen? Die blijken een gelijke trend omhoog in te zetten als de rente.
 
In de figuur ziet u dat in de groene lijn  lijn (rechteras), deze laat de zgn 10-jaars Eurozone breakeven inflatie swap zien. Dit is de prijs voor de verwachte inflatie in de Eurozone. Deze is gestegen van 0,95 % naar 1,3%. De markt verwacht dus de komende jaren een hogere inflatie.
 
Er is sinds het begin van de financiële crisis nagenoeg niet  geïndexeerd door pensioenfondsen. De pijn daarvan bleef beperkt doordat de inflatie de afgelopen jaren laag was. Toch bedraagt de totale gemiste indexatie van een ABP deelnemer over de periode 2009 tot en met 2016 11,9%. En als de deelnemer op een waardevast pensioen rekent, zal hij ook op die manier naar de uitkomst van zijn pensioen kijken.
 
Omdat de dekkingsgraden de afgelopen periode zijn hersteld wordt de uitkering van de gemiddelde gepensioneerde in 2017 wellicht niet gekort. Er is echter een veel sterker herstel in dekkingsgraden nodig voordat weer gedacht kan worden aan indexaties. Als ondertussen de inflatie in Nederland de komende jaren wel oploopt, dan blijven Nederlandse pensioengerechtigden via die weg voorlopig serieus koopkracht verliezen. En dat is toch de manier waarop zij uiteindelijk naar hun pensioen ”weegschaal” zullen kijken.
 
Houd de deelnemer niet voor de gek!
 
Mevrouw Klijnsma geeft aan dat ze het gat wil dichten tussen de uitkomsten en de verwachtingen. Om dat te bereiken is passende communicatie vanuit de sector nodig.
 
Nu spreken over een kantelpunt, doet me denken aan mijn blijdschap dat de weegschaal iets minder aangeeft net nadat ik een halve liter vocht hebt uitgezweet na een rondje hardlopen. Als ik eerlijk ben naar mezelf weet ik dat dat geen goede graadmeter is.
 
De politiek hoopt samen met de hele pensioensector dat de rente in december niet weer deels terugzakt naar de niveaus van deze zomer. Maar als we het gat tussen uitkomsten en verwachtingen echt willen dichten, zal op dezelfde (eerlijke) manier naar de weegschaal moeten worden gekeken als dat de deelnemer uiteindelijk doet. Een mooi voornemen voor 2017?!

Opmerkingen

Er zijn geen opmerkingen bij dit bericht.

Opmerking toevoegen

Titel


Hoofdtekst *


Bijlagen

CAPTCHA
Change the CAPTCHA codeSpeak the CAPTCHA code